PO Raad VO Raad

Sinds het schooljaar 2014-2015 moeten alle schoolverlaters in het reguliere basisonderwijs een eindtoets maken die hun taal- en rekenvaardigheid meet. In een toetswijzer is vastgelegd welke taal- en rekeninhouden moeten worden getoetst. Daarnaast kan de toets facultatief ook andere kennis en vaardigheden in kaart brengen, bijvoorbeeld op het gebied van wereldoriëntatie.

Achtste groepers in het reguliere basisonderwijs maken een eindtoets, ook leerlingen met speciale ondersteuningsbehoeften. Voor deze leerlingen kan de school de omstandigheden aanpassen (rustige plek, korte onderbrekingen, extra tijd). Bovendien stellen de toetsaanbieders aangepaste versies ter beschikking, zoals een gesproken versie voor leerlingen met dyslexie en een versie in grote letters of in braille voor leerlingen met een visuele beperking.

Van Po naar Vo

Referentieniveaus taal en rekenen

Met het oog op het belang van een doorgaande leerlijn, staan vanaf schooljaar 2015-2016 de referentieniveaus taal en rekenen centraal in de eindtoets. De eindtoets meet in hoeverre leerlingen de referentieniveaus beheersen, in ieder geval op het gebied van de leesvaardigheid, taalverzorging en de algemene rekenvaardigheid (eventueel onderscheiden naar de domeinen getallen, verhoudingen, meten en meetkunde en verbanden). De eindtoets kan ook andere domeinen van het referentieniveau taal toetsen, bijvoorbeeld de schrijfvaardigheid.

Inschrijven

Scholen kunnen zich vanaf 1 december 2018 tot en met 31 januari 2019 inschrijven voor één eindtoets. Scholen ontvangen van de aanbieders van de beschikbare eindtoetsen informatie over de inschrijving voor hun eindtoets.

Afnamemoment

De eindtoetsen worden afgenomen tussen 15 april en 15 mei. Meer informatie over exacte afnamedatums van elke eindtoets is te vinden op de websites van de verschillende eindtoetsen. De school dient zich aan de afnamevoorschriften van de toetsaanbieder te houden.

Toets kiezen

Basisscholen kunnen voor 2019 kiezen uit de volgende toetsen:

Scholen bepalen zelf welke eindtoets zij gebruiken, mits de toets is toegelaten door de minister. De school kiest voor één toetsaanbieder, zodat alle leerlingen dezelfde toets maken. Officiële nevenvestigingen (scholen die een apart object van toezicht zijn) mogen een eigen eindtoets kiezen. Ook geldt dat scholen die onder hetzelfde bestuur vallen, niet allemaal voor dezelfde toets hoeven te kiezen.

Scholen hoeven niet te betalen voor de door de minister toegelaten eindtoetsen.

De voorwaarden voor de afname en de inhoud van de toetsen zijn vastgelegd in het Toetsbesluit PO.

Resultaten / rapportage

Na de afname van de eindtoets ontvangt de school individuele rapportages per leerling en een schoolrapportage/groepsrapportage.

Leerlingrapportage

Het leerlingrapport geeft het niveau van de leerling aan. Op het leerlingrapport staat ook vermeld welk referentieniveau is behaald per onderdeel lezen, taalverzorging en rekenen. Daarnaast geeft het leerlingrapport het schooladvies weer.

Schoolrapportage/groepsrapportage

De groepsrapportage bevat een overzicht van de resultaten van alle leerlingen.

Meer informatie over de resultaten op de verschillende eindtoetsen is te vinden op de websites van de eindtoetsen.

Uitzonderingsgroepen

Scholen voor speciaal (basis)onderwijs hoeven op dit moment nog geen eindtoets af te nemen, maar mogen dit uiteraard wel doen. Vanaf het schooljaar 2020/2021 zijn ook deze scholen verplicht om een eindtoets af te nemen.

De volgende groepen leerlingen (in het reguliere basisonderwijs) hoeven geen eindtoets te maken (het mag wel):

  • Zeer moeilijk lerende leerlingen.
  • Meervoudig gehandicapte leerlingen die moeilijk leren.
  • Leerlingen die minder dan 4 jaar in Nederland zijn en het Nederlands nog niet voldoende beheersen.

Met het oog op de invoering van de Wet passend onderwijs zijn de eerste twee uitzonderingsgroepen nader gespecificeerd. Het gaat om:

  • Leerlingen met een uitstroomprofiel vso-arbeidsmarkt of vso-dagbesteding, vastgelegd en onderbouwd in het ontwikkelingsperspectief (OPP) van de betreffende leerling.
  • Leerlingen met een IQ lager dan 75.

De school beslist, na overleg met de ouders, of deze leerlingen wel of niet meedoen aan de eindtoets. Wordt de leerling hiervan vrijgesteld, dan legt de school de onderbouwing van deze beslissing vast in de eigen administratie voor het geval de inspectie daar om vraagt.

Een stroomschema dat u ondersteunt bij het in kaart brengen welke leerlingen niet deel hoeven nemen aan de eindtoets, vindt u bij de vraag ‘Moet deze leerling een eindtoets maken?

Meer informatie over de resultaten op de verschillende eindtoetsen is te vinden op de websites van de eindtoetsen.

Geen Adaptieve Centrale eindtoets in 2019

De digitale adaptieve Centrale Eindtoets is in 2019 niet beschikbaar voor scholen. Dat komt doordat het systeem onvoldoende stabiel is om een goede afname van de toets te garanderen. Scholen kunnen in 2019 wel gewoon de papieren Centrale Eindtoets afnemen bij hun leerlingen. Het College voor Toetsen en Examens heeft scholen hier bericht.

Het feit dat de Adaptieve Centrale eindtoets niet door gaat in 2019 leidt tot veel vragen. De meeste vragen zijn geprobeerd te beantwoorden in de rubriek ‘veel gestelde vragen’ op de site van het CvTE. Klik hier om deze vragen te bekijken.